Cukrzyca

Cukrzyca jest przewlekłym schorzeniem o charakterze metabolicznym, w którym występuje nieprawidłowy poziom cukru we krwi na skutek niedoboru lub nieprawidłowego działania insuliny. (więcej…)

Redakcja Poradnika dla Rodzin i Opiekunów Seniorów 18.09.2019
FacebookTwitterGoogle+Email

Badanie wykonywane jest w laboratorium, można też stosować w warunkach domowych glukometr jako codzienną kontrolę. Należy ją prowadzić tak długo, jak zaleci lekarz prowadzący. Trzeba też zapisywać wyniki w zeszycie kontrolnym. Diabetolog wyjaśni, jak postępować, gdy pomiary odbiegają od normy. Nie należy sugerować się normami, które zamieszczane są w różnych niemedycznych publikacjach. U osób w wieku podeszłym cukrzyca jest inaczej „prowadzona”.

Wyróżniamy dwa podstawowe typy cukrzycy:

  • cukrzyca typu 1 – insulinozależna. Na tę postać cukrzycy chorują najczęściej dzieci i osoby młode. Uszkodzone są komórki trzustki wytwarzające insulinę, co prowadzi do całkowitego zaniku jej produkcji. Obecnie jedynym skutecznym sposobem leczenia tego typu cukrzycy jest podawanie insuliny za pomocą wstrzyknięć podskórnych albo ciągłe podawanie przy użyciu pompy insulinowej.
  • cukrzyca typu 2 – insulinoniezależna. Jest najczęściej występującą formą tej choroby u seniorów. Przyczyną podwyższonego poziomu cukru nie jest brak insuliny, ale jej nieprawidłowe działanie w organizmie. W początkowym okresie choroby przyczyną podwyższonego poziomu cukru nie jest brak insuliny, ale jej nieprawidłowe działanie w organizmie (oporność na insulinę). W późniejszym okresie pojawia się również niedobór insuliny. Cukrzyca typu 2 jest chorobą przewlekłą, rozwija się nie-zauważalnie i przez wiele lat może pozostać niewykryta. Najczęściej chorują na nią osoby starsze, mało aktywne fizycznie, z nadwagą lub otyłością, z nadciśnieniem tętniczym i wysokim poziomem cholesterolu.

Objawami cukrzycy są:

  • zwiększone pragnienie,
  • częste oddawanie moczu,
  • zwiększony apetyt i spożywanie dużych porcji jedzenia bez przybierania na wadze, a nawet spadek wagi,• świąd skóry, zmiany na skórze, trudne gojenie się ran,
  • odczuwanie fizycznego osłabienia,
  • zaburzenia widzenia, widzenie nieostre, trudności w czytaniu.

Powikłania cukrzycy to m.in. zawał serca, uszkodzenie nerek, nerwu wzrokowego, neuropatie (objawy „rękawiczkowe” i „skarpetkowe” – zaburzenia czucia, uczucie drętwienia, bólu lub parzenia dłoni i stóp), zespół stopy cukrzycowej, udar mózgu.

Leczenie cukrzycy polega na przyjmowaniu leków (insuliny lub tabletek normalizujących poziom cukru we krwi), przestrzeganiu zasad diety cukrzycowej, redukcji masy ciała przy nadwadze i otyłości, wprowadzeniu aktywności fizycznej.

Przestrzegajmy następujących zasad:

  • Zmieńmy zasady żywienia (stosownie do wskazań lekarza i/lub po uzgodnieniu z rodziną podopiecznego). Jeśli podopieczny już jest na diecie, dokładnie jej przestrzegajmy.
  • Stosujmy dietę o niskim indeksie glikemicznym, opartą na regularnych posiłkach – zasady omówiono w dalszej części podręcznika.
  • Pilnujmy, aby nasz podopieczny przyjmował leki zgodnie z zaleceniem lekarza.
  • Kontrolujmy poziom glukozy za pomocą glukometru w warunkach domowych. Lekarz określi, jak często należy dokonywać pomiarów – czasem nawet kilkakrotnie na dobę. Techniki pomiaru i zasady wskaże pielęgniarka środowiskowa. W Polsce, w opiece domowej, zwykle to opiekun jest zmuszony do samodzielnego codziennego kontrolowania poziomu glikemii oraz podaje insulinę. Techniki pomiarów, podawania insuliny i zasady wskaże pielęgniarka środowiskowa.
  • Kontrolujmy wagę ciała oraz parametry życiowe seniora – np. ciśnienie tętnicze krwi.
  • Uważajmy, aby w porę rozpoznać i zareagować na symptomy hipoglikemii (obniżenie poziomu cukru we krwi) oraz hiperglikemii (podwyższenie poziomu cukru we krwi).
  • Wysiłek fizyczny powinien być dostosowany do aktualnego stanu zdrowia i kondycji seniora; powinien być regularny – zwiększamy go stopniowo. Wskazane są spacery, nordic walking, taniec, uprawianie działki itp.
  • Wyeliminuj alkohol.
  • Zapobiegaj powstawaniu i rozwojowi stopy cukrzycowej (zaburzeń ukrwienia i unerwienia stopy mogących prowadzić do owrzodzeń i deformacji stopy oraz infekcji, a w konsekwencji do martwicy i konieczności mniejszych lub większych amputacji):
    • dokładnie osuszaj stopy, nie pomijając przestrzeni międzypalcowych,
    • myj nogi w wodzie o temperaturze nieprzekraczającej 37 stopni C,
    • kontroluj wygląd stopy – jeśli zauważysz, że palce stają się grube, wygięte lub zmieniły kolor, powstały na nich rany, koniecznie zwróć się do ortopedy, diabetologa lub chirurga,
    • senior powinien unikać chodzenia boso,
    • obcinanie paznokci – zwłaszcza przy zniekształceniach powinny ten zabieg wykonywać osoby odpowiednio do tego przygotowane, np. podolog, pielęgniarka. Jeżeli nie ma takiej możliwości, poproś o przeszkolenie; pamiętaj, by ciąć paznokieć pod kątem prostym, w poprzek paznokcia, nie wycinać skórek, za pomocą pilniczka wygładzać wystające zadziory,
    • obuwie musi być dobrze dopasowane i zapewniać komfort noszenia, nie może być za ciasne, ani za luźne, ani na wysokim obcasie, nie powinno mieć wewnątrz szwów, wystających elementów; wskazane są dobre wkładki,
    • skarpetki, które nie mają wyraźnych szwów, nie za ciasne, z naturalnych materiałów,
    • wskazane masaże stóp, bo poprawiają krążenie i pomagają zmniejszyć ból.
Redakcja Poradnika dla Rodzin i Opiekunów Seniorów
Ogólna ocena:
0
ilość ocen: 0

Komentarze

0

Podobne artykuły

Pobierz bezpłatny Poradnik dla Rodzin i Opiekunów Seniorów

Książka dedykowana jest wszystkim tym, którzy chcą zgłębić swoją wiedzę na temat opieki i wsparcia seniorów w codziennym życiu. Publikacja jest bezpłatna i zawiera praktyczne informacje dotyczące procesów starzenia, chorób związanych z wiekiem, opieki, rehabilitacji i pomocy socjalnej.